ممکن است به دنبال این باشید که خودتان بتوانید بخشی از تعمیرات ماشین آلات خودتان را انجام دهید. اما واقعیت این است که چنین چیزی معمولاً یا ممکن نیست و یا اینکه حتی در موارد پیش پا افتاده خرابی هم ممکن است برای شما مقرون به صرفه نباشد. بدون داشتن تخصص، تجربه و البته مدارک تحصیلی و آموزشی مرتبط، انجام تعمیر و نگهداری ماشین آلات راهسازی و معدنی کار بسیار دشواری است.
تعمیر ماشین آلات راهسازی به چیزی فراتر از آستین بالا زدن و آمادگی برای روغنی شدن دستها نیاز دارد. هر دقیقهای که یکی از بخشهای چنین تجهیزاتی از دسترس خارج میشود، زمان به صورت بالفعل و پول (حداقل به صورت بالقوه) در حال هدر رفتن است. در این وضعیت نه تنها نخواهید توانست امور مقرر شده در پروژه را به خوبی و بر اساس زمانبندی پیش ببرید، بلکه دارید متحمل هزینه مخدوش شدن برند و شهرتتان نیز میشوید.
تحولات فناوری در تعمیر و نگهداری ماشین آلات راهسازی و معدنی
در دهههای اخیر، سال به سال ماشین آلات مدرن وارد کشور شدهاند. در برخی سالها آمار واردات جهش پیاده کرده و گاهاً به دلایل مختلف از جمله تحریمهای اقتصادی، این آمار کاهش جدی پیدا کرده است. قطع و وصل ارتباطات تجاری با کشورهای صاحب تکنولوژی، باعث شده تا توان فنی و قطعات یدکی مورد نیاز برای سرویس و نگهداری ماشین آلات راهسازی و معدنی بعضاً با کمبود مواجه شود.
ماشین آلات سنگین اولیه عمدتاً ترکیبی از مکانیزمهای ساده مکانیکی در کنار تجهیزات هیدرولیکی بودند، در این ماشین آلات مولد قدرت عموماً یک موتور دیزل بود که انرژی موجود در سوخت دیزل را به توان و گشتاور تبدیل کرده و تحویل یک پمپ هیدرولیک میداد. پمپ هیدرولیک، انرژی مکانیکی را به انرژی هیدرولیکی تبدیل کرده و در قالب دبی روغن که تحمل فشارهای بالا را دارد، از طریق یک شیر کنترل هیدرولیکی به اجرای کارساز میرساند. در ماشین آلات قدیمی، هر یک از این اجزاء به وسیله سیستمهای مکانیکی ابتدایی کنترل میشدند.
با پیشرفت تکنولوژی عمده عملکردهای بخشهای مختلف، از مولد قدرت گرفته تا سیستمهای انتقال قدرت و اجزای کارساز به سیستمهای الکترونیکی و پس از آن سیستمهای کامپیوتری سپرده شده و احتمالاً در آینده نزدیک به هوش مصنوعی محول خواهد گردید. این تغییرات هماهنگ با پیشرفتهای کلی در صنعت در ماشین آلات معدنی، راهسازی و … نیز به وقوع پیوستهاند. یکی از فرآوردههای تحولات مذکور، پیچیده شدن سیستمهای کاری در ماشین آلات است.
برخی اشتباهات در بهره برداری و نگهداری و تعمیرات ماشین آلات سنگین
عدم شناخت کافی دستگاه
در مورد دستگاههای قدیمی با تکنولوژی پایینتر عموماً اپراتورها آشنایی کافی به امکانات دستگاه دارند، اما با پیشرفتهتر شدن دستگاههای امروزی، لزوم استفاده از اپراتور متخصص و آشنا با امکانات و آپشنها اهمیت بسزایی پیدا کرده است. اطلاعات کاربری دستگاه جزو اسرار نیست! همواره این اسناد را در داخل کابین نگهداری کنید و اگر قرار است با دستگاه جدید کار کنید، حتماً پیش از شروع کار نسبت به امکانات دستگاه خصوصاً مانیتور اشراف پیدا نمایید. این دسترسی میتواند هزینههای سرویس و نگهداری ماشین آلات راهسازی و معدنی را کاهش دهد!
عدم شناخت کافی از اقلام مصرفی و چگونگی انجام سرویسها
مسئولیت اصلی در حفظ سلامت دستگاه با اپراتور دستگاه است. اگرچه تیم سرویس مسئولیت اجرای صحیح آیتمهای سرویس دستگاه را به گردن دارد، اما این مسئله نافی لزوم دقت و اهتمام اپراتور در چک روزمره دستگاه، محیط آن و محلهای سرویس و نگهداری آن نمیباشد. چنین الزامی بدون دانش و مهارت مقدماتی اپراتور امکان پذیر نیست. اگر کاربر به زبان انگلیسی آشنا نیست، حتماً بایست به حداقل خلاصهای ترجمه شده در خصوص اقلام و روشهای انجام سرویس دسترسی داشته باشد. این مستندات نیز بایستی در داخل دستگاه نگهداری شوند، آموزش در حین انجام کار توسط تیم انجام سرویس یا پرسنل نمایندگی دستگاه نیز میتواند در این خصوص موثر و کاربردی باشد.
بلافاصله بالا بردن دور موتور پس از روشن کردن دستگاه و زیر بار بردن آن
اگرچه بسیاری از کاربران ماشین آلات راهسازی و معدنی نسبت به اثر مخرب این نوع کاربری بر موتور دستگاه اطلاع دارند، اما همچنان چنین اشتباهی در میان کاربران دیده میشود. شاید دلیل چنین سهل انگاری عدم دانش کافی نسب به میزان آسیبی است که در چنین شرایط متوجه دستگاه میگردد. این اشتباه خصوصاً در آن دسته از ماشین آلات که مجهز به توربوشارژر هستند میتواند به شدت مخرب باشد، چرا که افزایش دور توربوشارژر قبل از رسیدن روغن کافی به آن در ابتدای شروع به کار دستگاه، و خاموش کردن دستگاه با دور بالا که باعث چرخیدن پرهی دود بدون عملکرد پمپ روغن و بالطبع نارسایی روغن به شفت توربوشارژر میتواند آسیبهای اساسی به شفت و یاتاقانهای این قطعه گرانقیمت وارد کند.
بیتوجهی نسبت به نظافت دستگاه
نظافت ماشین آلات سنگین یک ایده لوکس و بی فایده نیست! وقتی برای یک ماشین راهسازی صحبت از نظافت میکنیم، منظورمان استفاده از شیشه پاک کن و براق کننده نیست. بلکه مواردی همچون جلوگیری از جمع شدن خاک، گل، سنگ، روغن و … در فضاهای بین زیربندی و سایر سطوح اطراف دستگاه است. عدم توجه به این مسائل علاوه بر تحت تاثیر قرار دادن مستقیم عملکرد دستگاه، باعث میشود که نشتیها به عنوان نشانههای بروز عیب در دستگاه بهموقع تشخیص داده نشوند.